नुन र आयोडिन शरीरका लागि आवश्यक तत्त्व हुन्। तर यसको मात्राको विषयमा पछिल्लो समय विभिन्न प्रश्न उठ्ने गरेका छन्। समुद्रबाट प्राप्त हुने प्राकृतिक खाद्य पदार्थ (जस्तै: सेलफिस, कर्डफिस आदि) तथा समुद्री वनस्पतिमा आयोडिन पाइन्छ।
नेपाल भूपरिवेष्ठित देश भएकाले आयोडिन प्राप्त गर्न नुनकै सेवन गर्नुपर्ने पोषणविद् केपी लम्साल बताउँछन्। नेपालीहरूले हाल दैनिक औसत ९ ग्राम नुन सेवन गरिरहेको भए पनि हाम्रो शरीरलाई भने दैनिक ५ ग्रामभन्दा कम नुन भए पुग्ने उनको भनाइ छ।
शरीरमा आयोडिनको कमी हुँदा गलगाँड आउने, शारीरिक तथा मानसिक विकास रोकिने र बौद्धिक अपाङ्गता हुने जस्ता गम्भीर समस्याहरू देखा पर्छन्।
मुख्य समस्याहरू:
गलगाँड: घाँटीमा रहेको थाइरोइड ग्रन्थि फुलेर ठूलो हुने।
सुस्त मनस्थिति: दिमागको पूर्ण विकास नभई सुस्त वा बोधो हुने।
शारीरिक वृद्धिमा कमी: मानिस पुड्को हुने तथा शारीरिक रूपमा कमजोर बन्ने।
गर्भावस्थामा असर: गर्भ तुहिन सक्ने र जन्मँदै कम तौल भएको बच्चा जन्मने।
अन्य लक्षण: कपाल झर्ने, छाला खस्रो हुने र शरीर सुन्निने।
