बच्चालाई सम्हाल्नु बच्चाको काम होइन। बच्चाको रेखदेखसँगै आफ्नो काम गर्न निकै गाह्रो हुन्छ, तर यो सम्भव छ। घरमा शिशुको आगमनले आमाबुवाको दिनचर्या पूर्ण रूपमा प्रभावित हुन्छ। सुरुमा त उनीहरू यसलाई हाँसीखुसी स्वीकार गर्छन्, तर पछि दैनिक कार्यसूची परिवर्तन हुनेबित्तिकै जीवनमा पनि त्यसको प्रभाव पर्न थाल्छ।
स्मार्ट अभिभावक बन्न बच्चाको मनोविज्ञान बुझेर उनीहरूसँग साथी बन्नुहोस्, उनीहरूको कुरा सुन्नुहोस् र अनुशासन सिकाउनुहोस्। सकारात्मक व्यवहार, समयको उचित व्यवस्थापन र डिजिटल लतबाट जोगाउँदै गुणस्तरीय समय बिताउनु नै स्मार्ट अभिभावकत्वको मुख्य कुञ्जी हो।
बाल मनोवैज्ञानिक डा. सन्दीप श्रेष्ठका अनुसार, स्मार्ट अभिभावक त्यही हो, जसले बच्चालाई आदेश दिनुभन्दा पनि उनीहरूको कुरा सुन्ने र बुझ्ने प्रयास गर्छ। बच्चाको आत्मविश्वास बढाउने वातावरण निर्माण गर्नु नै सफल अभिभावकत्वको आधार हो।
स्मार्ट अभिभावक बन्ने उपायहरू:
साथी बन्नुहोस्: बच्चाको कुरा सुन्नुहोस् र उनीहरूको भावनालाई बुझ्नुहोस्। सधैँ कडा अभिभावक मात्र नबनी साथी बनेर उनीहरूको नजिक हुनुहोस्।
सकारात्मक अनुशासन: सजाय दिनुभन्दा पनि सही व्यवहार सिकाउनुहोस्। बच्चालाई डर देखाएर होइन, गल्तीबाट सिक्न प्रोत्साहन गर्नुहोस्।
गुणस्तरीय समय: व्यस्त दिनचर्याका बाबजुद बच्चाहरूका लागि निश्चित समय छुट्याउनुहोस्, जसमा मोबाइल वा कामको हस्तक्षेप नभई केवल परिवार र बच्चाहरूको गफगाफ होस्।
डिजिटल सीमा: स्मार्टफोन वा स्क्रिनको लतबाट जोगाउन उनीहरूको 'स्क्रिन टाइम' तोक्नुहोस् र सँगै रचनात्मक खेलहरू खेल्नुहोस्।
उचित रेखदेख: बच्चाको शारीरिक र मानसिक स्वास्थ्यको ख्याल राख्नुहोस्। उनीहरूको रुचि र क्षमता अनुसार अघि बढ्न प्रेरित गर्नुहोस्।
उदाहरण बन्नुहोस्: बच्चाहरूले तपाईंले भनेको भन्दा बढी तपाईंले गरेको व्यवहारबाट सिक्छन्। त्यसैले, आफैँ अनुशासित र सकारात्मक बनेर देखाउनुहोस्।
यी उपायहरू अपनाएर तपाईं आफ्ना बालबालिकाको सुनौलो भविष्य निर्माणमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्न सक्नुहुन्छ।
