Swasthya Khabarpatrika
हाम्रो बारेमा

वैकल्पिक चिकित्सा

स्वास्थ्य र समृद्धिको लागि योग

स्वास्थ्य र समृद्धिको लागि योग

गुरुशिक्षा परम्पराबाट बाहिर आएको योगलाई सुत्रवद्ध र एकत्रित गर्ने काम महर्षि पताञ्जलीले गरेका थिए। महर्षि पताञ्जलीले राजयोगमा विस्तार गरेको योग सुत्रलाई अस्टाङग योग भनिन्छ। नाथ सम्प्रदायका प्रवर्तक शिवभक्त योगी मत्स्येन्द्रनाथका शिष्य गोरखनाथले हठयोग ग्रन्थ लेखेका थिए। आइतबार, वैशाख २५, २०७९
यी हुन् टाउको दुखाइका घरेलु औषधि

यी हुन् टाउको दुखाइका घरेलु औषधि

दालचिनीलाई पिसेर पाउडर बनाउने र यसरी तयार भएको पाउडरमा पानी मिसाएर गाडा पेस्ट बनाउने। यसरी तयार भएको पेस्ट टाउकोमा लगाई ३० मिनेटपछि मनतातो पानीले धुने। शुक्रबार, वैशाख २३, २०७९
पञ्चकर्म चिकित्साः शरीरका विकार बाहिर निकाल्ने प्रक्रिया

पञ्चकर्म चिकित्साः शरीरका विकार बाहिर निकाल्ने प्रक्रिया

बदलिँदो जीवनशैली, अस्वस्थकर आहार, शारीरिक निस्क्रियता र व्यायामको कमीजस्ता कारणले मानव शरीर मेसिनजस्तै हुँदैछ। जसको कारक तत्व शरीरभित्र सञ्चित हुँदै जाने अनावश्यक वोसो तथा अन्य विकार पदार्थ हुन्। त्यसैले यस्ता विकार पदार्थ बाहिर निकाली शरीरका भित्रि अंग सफा गर्ने संशोधन क्रिया (इलिमिनेसन थेरापी)  लाई पञ्चकर्म चिकित्सा भनिन्छ। बिहीबार, वैशाख १, २०७९
मानव स्वास्थ्यमा योगको प्रभाव

मानव स्वास्थ्यमा योगको प्रभाव

मधुमेह, उच्च रक्त चाप, स्वासप्रस्वास जन्य समस्या र क्यान्सर जस्ता नसर्ने रोगका कारणले हुने उच्च मृत्युदरलाई कम गर्दै रोगमा लगानी भएको देशको आर्थिक भारलाई घटाउन सकिन्छ। नियमित योग अभ्यासबाट ध्रुमपान तथा मध्यपानको लतलाई हटाउन सकिन्छ। शुक्रबार, फागुन २७, २०७८
गुर्जोको यथार्थता र भ्रम

गुर्जोको यथार्थता र भ्रम

औषधिको सुरक्षितताको प्रश्नमा सर्वदा सचेत रहन आवश्यक छ तर पूर्वाग्रह र दुराग्रह राखी समयको कसिमा हजारौं वर्षदेखि खरो साबित भइसकेको आयुर्वेद चिकित्सामाथि गैरआयुर्वेद वा जडिबुटिको वास्तविक ज्ञान नभएको व्यक्तिले सम्पूर्ण आयुर्वेद चिकित्सालाई बदनाम गर्ने किसिमले  नकारात्मक टिकाटिप्पणी गर्न उचित मान्न सकिदैँन। आइतबार, फागुन २२, २०७८
योग चिकित्साः शरीरलाई स्वस्थ राख्ने पञ्चकोष विधि

योग चिकित्साः शरीरलाई स्वस्थ राख्ने पञ्चकोष विधि

मनको अत्यधिक वेचैनी, वेखुशी वा चञ्चलताबाट शरीरमा कष्ट उत्पन्न हुने क्रियालाई रोग भनिन्छ भने मनमा आएका दुःख कष्ट तथा मनका विकारहरुबाट मुक्त भइ आफ्नो स्वरुप वा आनन्दमा रमाउनु निरोगिता हो। बिहीबार, फागुन ५, २०७८
बहुउपयोगी च्यवनप्रासः सबैले खान मिल्छ? कसरी खाने?

बहुउपयोगी च्यवनप्रासः सबैले खान मिल्छ? कसरी खाने?

अहिले बजारमा पाइने भिटामिनको नाममा धेरैले फूड सप्लीमेन्ट तथा भिटामिनहरु खाइरहेका छन्। दर्ता र स्वीकृत बिना बजारमा रहेका ती सप्लीमेन्ट तथा भिटामिनहरु खानु हुँदैन। यी फूड सप्लीमेन्ट र भिटामिनको सट्टा च्यवनप्रास खाँदा शरीरलाई धेरै फाइदा हुन्छ।  सोमबार, पुस ५, २०७८
होमियोपैथिक चिकित्सक डा राजेश प्रधानाङ्गको निधन

होमियोपैथिक चिकित्सक डा राजेश प्रधानाङ्गको निधन

कोरोना संक्रमण  भएर समस्या भएपछि उनलाई स्टार अस्पतालको आइसियु राखि उपचार भइरहेको थियो। ५६ वर्षिय प्रधानाङ्गको उपचारकै क्रममा  आइतबार निधन भएको हो।  सोमबार, मंसिर २७, २०७८
चालीस वर्षपछि जडीबुटी कम्पनी नाफामा, सर्वसाधारणलाई शेयर बाँडिने

चालीस वर्षपछि जडीबुटी कम्पनी नाफामा, सर्वसाधारणलाई शेयर बाँडिने

मानव संशाधन विनियमावली निर्माण गरी आवश्यक योग्य जनशक्ति आपूर्ति गर्न लागिएको छ। आवश्यक योग्य जनशक्ति पाएर विस्तार एवं विकास भएपछि कम्पनीले वार्षिक रु एक अर्ब बराबर कारोबार गर्ने लक्ष्य राखेको छ।  शुक्रबार, मंसिर १०, २०७८
मधुमेह र आयुर्वेद: हितकर र अहितकर आहार-विहार

मधुमेह र आयुर्वेद: हितकर र अहितकर आहार-विहार

टाइप-२ मधुमेह मेटाबोलिक सिन्ड्रोम अन्तर्गत पर्दछ, जुन अव्यवस्थित खानपान र जीवनशैलीसंग सम्बन्धित हुन्छ। कतिपय अवस्थामा यो वंशानुगत पनि हुन्छ। टाइप-२ मधुमेह आहार विहार र स्वस्थ्यकर जीवनशैलीद्वारा नियन्त्रण गर्न सकिन्छ। आइतबार, कात्तिक २८, २०७८
के गोमूत्रको औषधीय महत्त्व छ?

के गोमूत्रको औषधीय महत्त्व छ?

गोमूत्रको प्रयोग सजिलो नभएको र यसको गलत मात्रा तथा अनुचित प्रयोग हानिकारक हुनसक्ने हुँदा यसको जथाभावी प्रयोग वाञ्छनीय हुँदैन। यसको प्रयोग विज्ञको रेखदेखमा तथा सल्लाहमा मात्र गर्नु उचित हुन्छ। बिहीबार, कात्तिक १८, २०७८
धन्वन्तरी को हुन्? कसरी काम गर्छ आयुर्वेदले?

धन्वन्तरी को हुन्? कसरी काम गर्छ आयुर्वेदले?

धन्वन्तरीका चार हात छन्। माथिको दुवै हातमा शंख र चक्र धारण गरेका छन् भने अन्य दुईमध्ये एक हातमा जलुका र औषधि तथा अर्को हातमा अमृत कलश लिएका छन्। मंगलबार, कात्तिक १६, २०७८
गुणस्तरीय आयुर्वेदिक औषधि सम्भव छ!

गुणस्तरीय आयुर्वेदिक औषधि सम्भव छ!

सेवामूलक स्वास्थ्य पेशामा बढी नाफा कमाउने होडबाजीका कारण पनि जनतामाझ गुणस्तरीय औषधिको दिनानुदिन कमी हुँदैगइरहेको छ। यस्तो परिस्थितिमा हामी सबैले आ-आफ्नो स्तरबाट योगदान दिन आवश्यक देखिन्छ।  आइतबार, कात्तिक १४, २०७८
पाल्पामा आयुर्वेद सेवा लिने बढ्दै

पाल्पामा आयुर्वेद सेवा लिने बढ्दै

आयुर्वेद औषधालयमा सेवा लिन आउनेमध्ये अधिकांश बिरामी पेटसम्बन्धी समस्या लिएर आउने गरेका छन्। गाउँघरमा पाइने बहुमूल्य वानस्पतिबाट तयार पारिएको आयुर्वेद औषधिको सेवन स्वास्थ्यका लागि फाइदाजनक भएकाले नियमित रुपमा सेवन गरिरहेको रामपुरका हरिकला ढकाल बताउछिन्। आइतबार, असोज ३१, २०७८
तातोपानीमा प्राकृतिक चिकित्सालय सञ्चालन गर्ने तयारी

तातोपानीमा प्राकृतिक चिकित्सालय सञ्चालन गर्ने तयारी

तातोपानी कुण्डको व्यवस्थापन, प्रचारप्रसार र विकासका लागि सक्रिय रहेको तातोपानी कुण्ड व्यवस्थापन समितिले प्राकृतिकरूपमा नै आउने ५० डिग्री सेल्सियस तापक्रमको तातोपानीलाई प्रयोग गरेर जल चिकित्सा, अकुपञ्चर, योगाथेरापी, फिजियो थेरापी, मसाज थेरापी र डाइथेरापी सेवासहितको प्राकृतिक चिकित्सालय बनाउन लागेको कुण्ड व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष वीरेन्द्रमान शाक्यले जानकारी दिए। बुधबार, असोज २०, २०७८
धवलागिरि आयुर्वेदिक औषधालय प्रदेशकै उत्कृष्ट

धवलागिरि आयुर्वेदिक औषधालय प्रदेशकै उत्कृष्ट

औषधि उत्पादन, बिरामीको उपचार, मासिक तथा वार्षिक कार्यसम्पादन, कर्मचारीको अनुशासन, पत्राचार, बेरुजु र कोभिड महामारीमा गरेका कामको मूल्याङ्कनका आधारमा स्वास्थ्य निर्देशनालय गण्डकी प्रदेश पोखराले औषधालयलाई उत्कृष्ट ठहर गरेको हो। शुक्रबार, असोज १५, २०७८
मानव सेवा आश्रममा निःशुल्क स्वास्थ्य शिविर

मानव सेवा आश्रममा निःशुल्क स्वास्थ्य शिविर

टिम नेपो, प्रधान परिवार परोपकार र आयुर्वेद क्याम्पस र शिक्षण अस्पताल, कीर्तिपुरको आयोजना र नेपाल आयुर्वेद विद्यार्थी समाज र आयुर्वेद चिकित्सा विकास तथा अनुसन्धान प्रतिष्ठानको सहयोगमा आइतबार एक दिने निःशुल्क स्वास्थ्य शिविर संचालन गरिएको हो। मंगलबार, असोज ५, २०७८
नेपाल आयुर्वेद चिकित्सक संघ महाधिवेशन मंसिर २४ र २५ मा

नेपाल आयुर्वेद चिकित्सक संघ महाधिवेशन मंसिर २४ र २५ मा

नेपाल आयुर्वेद चिकित्सक संघको महाधिवेशन आगामी मंसिर २४ र २५ गते काठमाडौँमा आयोजना हुने भएको छ। मंगलबार, भदौ २९, २०७८
योग गरिरहँदा कस्ता कुरामा ध्यान दिने? 

योग गरिरहँदा कस्ता कुरामा ध्यान दिने? 

योगले व्यक्तिलाई अनुशासित बनाउँछ। धूम्रपान, मद्यपान, सुर्तिजन्य पदार्थको सेवन र लागू औषधि सेवन जस्ता कुलतबाट बचाउन मदत गर्छ।  शनिबार, साउन ३०, २०७८
योग गर्नुअघि कस्ता कुरामा ध्यान दिने?

योग गर्नुअघि कस्ता कुरामा ध्यान दिने?

शारीरिक र मानसिक स्वास्थ्यका लागि योग अभ्यास निकै फाइदाजनक छ। मानिसहरुमा योग अभ्यासप्रति आकर्षण पनि बढ्दै गइरहेको छ। नियमित योगाभ्यासले विभिन्न किसिमका घातक रोगहरुबाट बच्न सकिने विज्ञहरुको भनाइ छ। शनिबार, साउन २३, २०७८
यी हुन् आँप खानेबित्तिकै खान नहुने ७ खानेकुरा

यी हुन् आँप खानेबित्तिकै खान नहुने ७ खानेकुरा

आँप खाँदा अथवा आँप खाने वित्तिकै अन्य चीजहरू खाँदा यो संयोगले  स्वास्थ्यको लागि राम्रो गर्दछ कि गर्दैन भन्ने कुराको ज्ञान हुन जरूरी छ। नत्र यो संयोगले स्वास्थ्य चौपट बनाउन पनि सक्दछ। शनिबार, साउन ९, २०७८
अंकुरित खानाका फाइदा (उमार्ने प्रक्रिया र  सेवन विधि)

अंकुरित खानाका फाइदा (उमार्ने प्रक्रिया र  सेवन विधि)

अंकुरण भन्नाले सुकेको बीजलाई पुनः उमार्ने प्रकृयालाई बुझिन्छ। बीज उमार्नका लागि एउटै विधि वा प्रकृया नहुने भई समय, काल, परिस्थिति वा स्थान अनुसार भिन्न भिन्न तरिकाले अंकुरण गरिने भएकाले यसका आ-आफ्नै विधि र प्रकृयाहरु रहेको पाइन्छ। आइतबार, असार २०, २०७८
कोरोना महामारी: जडिबुटीको मिश्रण ‘जेजिवाइ’को सेवन लाभदायी

कोरोना महामारी: जडिबुटीको मिश्रण ‘जेजिवाइ’को सेवन लाभदायी

नेपालमा पाइने औषधीय जडिबुटीको शक्तिले यो महामारीलाई परास्त गर्न सहयोगी भूमीका निभाउँछ भन्ने तथ्यलाई सरकारले सकेसम्म छिटो बुझ्नु जरूरी छ। मंगलबार, वैशाख २८, २०७८
तथ्य जाँच : यो घरेलु उपचारले अक्सिजन लेभल बढाउने दाबी आधारहीन

तथ्य जाँच : यो घरेलु उपचारले अक्सिजन लेभल बढाउने दाबी आधारहीन

आयुर्वेदिक चिकित्सक प्रकाश ज्ञवालीका अनुसार कपुर, ल्वाङ र ज्वानो परम्परागत रुपमा घरेलु उपचारमा प्रयोग गरिने जडिबुटी भएता पनि तिनको प्रयोगले मानिसमा अक्सिजन लेभल बढाउँछ भन्ने दाबी प्रमाणित होइन। बुधबार, वैशाख १५, २०७८
आयुर्वेद विज्ञानमा स्नातकको पढाइ शुरु

आयुर्वेद विज्ञानमा स्नातकको पढाइ शुरु

महोत्तरी जिल्लाको गौशाला नगरपालिका–१२ मा अवस्थित श्री राष्ट्रिय माध्यमिक विद्यालय कान्तिबजारमा सोमबारदेखि आयुर्वेद विज्ञानमा स्नातकको पढाइ शुरु भएको छ। मंगलबार, माघ २७, २०७७
गुर्जो, यष्टीमधु  र त्रिकटु : यी तीन जडिबुटीले बढाउँछन् रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता

गुर्जो, यष्टीमधु  र त्रिकटु : यी तीन जडिबुटीले बढाउँछन् रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता

रोग प्रतिरोधात्मक क्षमताको विकास हुन समय लाग्ने हुनाले नियमित रुपमा स्वस्थ र सन्तुलित खानेकुरा, जडिबुटी खाने, नियमित योग, व्यायाम गर्ने गर्नुपर्छ।  आइतबार, कात्तिक १६, २०७७
कोभिड-१९ को डरले बेसार, मेथी, भिटामिन डी लगायतका औषधिको सेवनबाट निम्तिएको अर्को जटिल समस्या

कोभिड-१९ को डरले बेसार, मेथी, भिटामिन डी लगायतका औषधिको सेवनबाट निम्तिएको अर्को जटिल समस्या

विज्ञको सल्लाहबिना इम्युनिटी बुस्टरको नाममा अनेक औषधिको अत्यधिक प्रयोग नगर्नुहोस्। विशेषगरी त्यस्ता व्यक्तिले जसलाई पहिलेदेखि नै अन्य रोगले सताइरहेको छ। मंगलबार, असोज १३, २०७७
योग अभ्यास कसरी र कति गर्ने ? यस्ता छन् १५ उपाय

योग अभ्यास कसरी र कति गर्ने ? यस्ता छन् १५ उपाय

खाली पेट बिहान योग गर्नु सबभन्दा राम्रो हुन्छ। अन्य समयमा गर्नुपर्दा टन्न खाएको ४ घन्टापछि र हल्का खाएको दुई घन्टापछि गर्नुपर्छ। शुक्रबार, असार ६, २०७६
मौसमी रुघाखोकीको उपचारमा आयुर्वेद र योगको प्रयोग

मौसमी रुघाखोकीको उपचारमा आयुर्वेद र योगको प्रयोग

ऋतु परिवर्तनसँगै हुने शीत वायुको सम्पर्क, प्रदुषण, एलर्जी वा संक्रमणका कारण रुघाखोकी जस्ता सम्स्या देखिन सक्छन्। बारम्बार सिगान आउने, हाँच्छयु आउने, टाउको दुख्ने, शरीर गल्ने आदि जस्ता लक्षणहरु देखिएमा रुघाखोकी भएको बुझ्नुपर्ने हुन्छ। शुक्रबार, असोज २६, २०७५
आयुर्वेदका बदलिंदा आयाम

आयुर्वेदका बदलिंदा आयाम

दक्षिण एसियाकै पहिलो औषधि निर्माण गर्ने सिंहदरबार वैद्यखाना, हजारौं हस्तलिखित ग्रन्थहरु भएको देश, यार्सागुम्बा जस्ता दुर्लभ वनस्पतिहरु पाइने मेरो देश अझै स्वस्थ छैन, बिमार छ। शुक्रबार, असोज १२, २०७५
ट्रेण्डिङ
कलाकार दीपाश्री निरौलालाई ब्रेन ट्युमर, अन्नपूर्ण न्युरोमा सफल शल्यक्रियाआइतबार, असार २८, २०८३
दीपाश्रीको शल्यक्रियापछि दीपकराज गिरीले भने- आईसीयूबाट जनरल वार्डमा सारियो आइतबार, असार २८, २०८३
स्वास्थ्य मन्त्रीलाई खुला पत्र : अस्पताल केन्द्रित अनुगमन र ओझेलमा परेका स्वास्थ्य चौकीहरू सोमबार, असार २९, २०८३
दशरथ चन्द स्वास्थ्य विज्ञान विश्वविद्यालयको उपकुलपतिमा प्रा.डा. जोशी र रजिस्ट्रारमा डा. चन्द नियुक्त बुधबार, असार ३१, २०८३
कति उमेर भएपछि बालबालिकालाई आफैँ खाना खान दिनुपर्छ? शनिबार, असार २७, २०८३
निक साइमन्सको विज्ञापनमा विवाद : एनेस्थेसिया सहायक पदमा विभेद गरिएको दाबी मंगलबार, असार ३०, २०८३
सबै हेर्नुहोस
अन्तर्वार्ता सबै
आधारभूत स्वास्थ्य सेवा निःशुल्क दिन तयार छौं, तर महँगा इम्प्लान्ट र औषधि निःशुल्क दिन सक्दैनौं - डा कार्की (अन्तर्वार्ता) स्वास्थ्यखबर
स्वास्थ्यमा गाभिएपछि कसरी चल्दै छ खाद्य प्रविधि विभाग? कति सहज, कति असहज? [अन्तर्वार्ता] स्वास्थ्यखबर
'जनताको असन्तुष्टि समग्र प्रणालीसँग हुन्छ, तर पहिलो आक्रोश डाक्टरमाथि पोखिन्छ' स्वास्थ्यखबर
'इतिहासले बलियो बनाएको नेपाल चिकित्सक संघ अहिले परिवर्तनको घुम्तीमा छ' स्वास्थ्यखबर
‘टिम मंगल' चुनावी समूह मात्र थिएन, मेडिकल मुभमेन्ट हो : डा. मंगल रावल स्वास्थ्यखबर
'हरेक टाउको दुखाइ ब्रेन ट्युमर होइन, यी लक्षणहरू देखिए हुनसक्छ जोखिम' स्वास्थ्यखबर
डा. अमात्यलाई प्रश्न– धेरै हेडफोन वा इयरफोनको प्रयोगले कानमा असर गर्छ ? स्वास्थ्यखबर
स्वास्थ्य बीमालाई दिगो बनाउन संरचनात्मक सुधार अनिवार्य छ : डा कृष्ण प्रसाद पौडेल (अन्तर्वार्ता) रिता लम्साल
सबै हेर्नुहोस
haatma haatma
विचार/विश्लेषण
आत्मदाहको शृङ्खलाले देखाएको मानसिक स्वास्थ्य सम्बन्धी ठूलो प्रश्न
आत्मदाहको शृङ्खलाले देखाएको मानसिक स्वास्थ्य सम्बन्धी ठूलो प्रश्न शुक्रबार, साउन १, २०८३
'यति सानो कुरामा ?' - सायद हामीले गलत प्रश्न सोधिरहेका छौँ
'यति सानो कुरामा ?' - सायद हामीले गलत प्रश्न सोधिरहेका छौँ शुक्रबार, साउन १, २०८३
दृष्टिपत्र सार्वजनिक गरौँ, उत्तरदायी नेतृत्व निर्माण गरौँ
दृष्टिपत्र सार्वजनिक गरौँ, उत्तरदायी नेतृत्व निर्माण गरौँ बुधबार, असार ३१, २०८३
चिकित्सकको स्वास्थ्य
चिकित्सकको स्वास्थ्य मंगलबार, असार ३०, २०८३
कन्सलटेन्ट फर्मासिस्ट: नेपालको स्वास्थ्य प्रणालीमा हराइरहेको एउटा महत्त्वपूर्ण कडी
कन्सलटेन्ट फर्मासिस्ट: नेपालको स्वास्थ्य प्रणालीमा हराइरहेको एउटा महत्त्वपूर्ण कडी मंगलबार, असार ३०, २०८३
नेपालको स्वास्थ्य विज्ञान शिक्षामा जियोस्पेशियल टेक्नोलोजीको अपरिहार्यता
नेपालको स्वास्थ्य विज्ञान शिक्षामा जियोस्पेशियल टेक्नोलोजीको अपरिहार्यता मंगलबार, असार ३०, २०८३
बर्डफ्लु : किसानको आर्थिक संकट, जनस्वास्थ्यको जोखिम र नीतिगत पहलको खाँचो
बर्डफ्लु : किसानको आर्थिक संकट, जनस्वास्थ्यको जोखिम र नीतिगत पहलको खाँचो सोमबार, असार २९, २०८३
सुलभ फार्मेसी: नाम परिवर्तन कि नीतिगत रूपान्तरण?
सुलभ फार्मेसी: नाम परिवर्तन कि नीतिगत रूपान्तरण? सोमबार, असार २९, २०८३
सबै हेर्नुहोस
ब्लग सबै
चुरोट तनाव घटाउने कि बढाउने? डा. अखण्ड उपाध्याय
तपाईंलाई कस्तो छ? रामलाल श्रेष्ठ
तस्विर : एआई सृजित
जब कक्षा ९ मा पढ्ने किशोरीले आइरन चक्की मागिन् ... डा आशिष प्याकुरेल
एक फुटबलप्रेमीलाई विश्वकपको प्रत्यक्षदर्शी बन्ने अवसर डा. अरूण शाही
अपी बेसक्याम्पको बढ्दो आकर्षण र उचाइजन्य रोगको अदृश्य जोखिम डा सुदीप अधिकारी
कटारी अस्पताल विवादः माफी, संवाद र भोलिका लागि सन्देश विदुर कटुवाल/उदयपुर
के मेडिकल स्कुलको रेजिडेन्सी (पढाइ) यस्तै हुनुपर्ने हो? डा शम्भु खनाल
कटारी अस्पतालमा के भएको थियो? यथार्थ के हो? डा. गौरव साह
सबै हेर्नुहोस
© 2026 Swasthya Khabarpatrika. All Rights Reserved. Site by: SoftNEP