Swasthya Khabarpatrika
हाम्रो बारेमा
डा सुवास प्याकुरेल
स्वास्थ्यमा एआई : रिझाउला कि बिझाउला ? ‘एआई’ ले बरु एकनासका डेटा र पूर्ण रूपमा गणितीय निर्णय प्रक्रियामा आधारित हवाई उड्डयन वा बैंकिङ क्षेत्रलाई मानवरहित बनाउन सक्ला, तर स्वास्थ्य क्षेत्रमा भने एक सच्चा साथी वा सल्लाहकारको भूमिका खेल्न सक्छ—तर कुनै अकल्पनीय संकट सिर्जना गर्न सक्दैन। अर्थात्, ‘एआई’ ले स्वास्थ्य क्षेत्रलाई रिझाउने देखिन्छ, बिझाउने देखिँदैन। बुधबार, पुस २, २०८२
स्वास्थ्य प्रणालीको जग, पालिकाको हक स्वास्थ्य क्षेत्रको अबको मुख्य काम भनेकै यी सबै इन्जिन एक साथ ‘अन’ गर्ने हो र तात्ने हो। यस  विषयमा अरु मुलुक ताते जस्तै, हाम्रै देशमा व्याङ्किङ क्षेत्र र टेलिकम क्षेत्रले आँटे जस्तै गरी प्रविधिमैत्री संरचनाको उचित सदुपयोग गरी  परिकल्पना गरिएको स्वास्थ्य प्रणालीको जगलाई स्थानीय तह वा पालिका स्तरमा सहज रुपमा पुर्‍याउन सकिन्छ। सोमबार, कात्तिक २४, २०८२
नयाँ स्वास्थ्य मन्त्रीका लागि सात मन्त्र स्वास्थ्य क्षेत्रमा रहेका 'ब्याकडोर बागडोर' अर्थात् अदृश्य प्रभाव न्यूनीकरण गर्नेतिर लाग्नुहोस्। तीन तह बिचको समन्वय र सहकार्यका लागि मन्त्रालयमा विशेष युनिट बनाउनुहोस्। स्वास्थ्य तथ्याङ्क भण्डारण र अनुसन्धान-मुखी उपयोगिताका लागि एक छुट्टै नेशनल डेटा सेन्टर (राष्ट्रिय तथ्याङ्क केन्द्र) बनाई व्यवस्थित गर्नेतर्फ पाइला चाल्नुहोस्। अनि, नेपालको आफ्नै विशेष र मौलिक 'हेल्थ मोडल' (स्वास्थ्य प्रणाली) बनाउने गरी काम अघि बढाउन एक कार्यदल बनाउनुहोस्। हाम्रो स्वास्थ्य क्षेत्र सुधार्न हामी आफैँ सक्षम छौँ। आइतबार, कात्तिक ९, २०८२
‘स्वास्थ्य बीमा’ जीलाई सन्चै छ? ढुकुटीको चाबी र सत्य दाबीबीच सन्तुलन मिलाउन, फेक दाबीलाई अटोमेटिक सिस्टमले छानेर चक्मा दिलाउन त्यस्ता 'टीपीए' निरन्तर खट्टिरहेका छन्। तब न त्यताको मेरो साथी 'आयुष्मान भारत' लाई हाइसन्चो छ नि। अर्को एउटा कुरा, प्रथम सेवा बिन्दुका नाममा पटके 'गाउँ फर्क' लगाएर दु:ख दिन छोड्न भन्नूस्, दिन्छु भनेको औषधि अस्पतालकै फार्मेसीमा जोड्न भन्नूस्। बुधबार, भदौ ६, २०८०
मनको कुची, मनकै क्यानभास [कविता] सुखलाई सुख नलिऔं, सुख आफैं दु:ख हुन्छ। भावको वेग आवेग बने, जुनै बोली चुक हुन्छ।। शनिबार, जेठ २७, २०८०
स्वास्थ्यमा काँचुली फेर्नतिर लाग्ने हो कि नवनिर्वाचित डाक्टर सांसदज्यूहरु? सर्वप्रथम, मन्त्रालयमा पुच्छर झुन्डिन आइपुगेको जनसंख्या शब्द हटाएर मन्त्रालयको नाम नै 'स्वास्थ्य सेवा मन्त्रालय' राखिनु ठिक रहला कि! बिहीबार, मंसिर २९, २०७९
स्वास्थ्य बिमा : टिक्छ पाँच ‘टी’ मा स्वास्थ्य बिमा ‘सबल र सफल’ पार्नका लागि यस कार्यक्रमको साइडमा एक स्वतन्त्र र स्वायत्त प्रकारको थिंक ट्यांक रहनु जरुरी हुन्छ, ‘खोज, सोच र सोध’ का आधारमा बोर्डलाई निरन्तर सल्लाह दिने कार्यादेश हुने गरी। बिहीबार, भदौ ३०, २०७९
के हो चर्चामा आइरहेको हेल्थ कार्ड? कार्डलाई चिप्स वा क्यूआर कोडको सहायताले त्यस कार्डबाहक व्यक्तिको युनिक हेल्थ नम्बर (बैंकको अकाउण्ट नम्बर जस्तो अरु कसैसँग नमिल्ने नम्बर हुन्छ, जुन पछि गएर राष्ट्रिय परिचयपत्र नम्बरमा नै मिलान भएर बहुउद्देश्यीय युनिक नम्बर बन्न पनि सक्दछ) मार्फत सुरक्षित तवरले उसको इलेक्ट्रोनिक मेडिकल रेकर्डमा छिर्न सकिन्छ र त्यसमा पहिलो चरणमा कुनै श्रोतबाट भरिएको जति रेकर्ड हेर्न सकिन्छ। बिहीबार, असार २, २०७९
आफूसँगै स्वास्थ्य जिताउनुस्, 'मनको मेयर' बनेर कार्यकाल बिताउनुस् त्यतिका धेरै स्रोत, साधन र शक्ति हुँदाहुँदै पनि धेरैजस्तो स्थानीय सरकारहरु भ्यु टावरले 'भ्यु पावर' मारेर, सडक र तडक-भडकमा पाँच वर्ष टारेर र कालोपत्रले बाँकि योजना अलपत्र पारेर बसेको गुनासो आयो। स्वास्थ्य सेवाको महत्वलाई शब्दै शब्दको जालमा सैद्धान्तिक राप अलाप्ने माध्यम बनाइएको पाइयो, धेरै पालिकाहरुमा। बिहीबार, वैशाख १, २०७९
स्वास्थ्य सेवामा छैन ‘सेवा’, समाधान पर्खिरहेका पाँच सवाल पेसेण्ट स्याटिस्फ्याक्सन, पब्लिक स्याटिस्फ्याक्सन र प्रोफेसनल स्याटिस्फ्याक्सन नै पोलिसी स्याटिस्फ्याक्सन हुनुपर्छ भन्ने धरातलमा रहेर स्वास्थ्यक्षेत्रले निम्न सवालमा बहस छेड्ने र समाधान खोज्नेतिर अविलम्ब अग्रसर हुनुपर्नेछ। बिहीबार, भदौ १०, २०७८
कोभिड अध्यादेशको 'इफेक्ट'मा स्वास्थ्य मन्त्रालयको अस्तित्वको 'साइड इफेक्ट' धेरैको जिज्ञासा छ कोभिडको आडमा टेकेर चलिआएको रितिथिति बेगर जिम्मेवारी र अधिकारको 'भल्भ'  स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयबाट प्रधानमन्त्री कार्यालय र सीसीएमसीतिर घुमाइसकेपछि अब मन्त्रालयको अस्तित्व कता पुग्यो त? बुधबार, जेठ १९, २०७८
जनतालाई तोडमाथि तोड, नेताहरुको जस लिने होड अरु देशले अनुदानमा दिएको सिलिण्डर खोसाखोस गरेर एउटै सिलिण्डरलाई दश-बाह्र जनाले छोएर दान दिने कि नीति-नियम-नियमनमा भूमिका खेलेर स्थायी योगदान दिने? उत्तर तपाईंकै।  बिहीबार, जेठ १३, २०७८
कोल्टे फेर्दै कोभिड ठिक भएको झैँ लागिसकेको बिरामीमा सातौँ-आठौँ दिनतिर फेरि एकाएक सास फेर्न अप्ठ्यारो हुने र अक्सिजन लेभल स्वाट्टै घट्ने अनौठो चरित्र देखिएको छ। आइतबार, वैशाख २६, २०७८
पल्स अक्सिमिटरबारे पाँच खुल्दुली हात चिसो छ भने पुछ्ने र केही बेर रगडेर न्यानो बनाउने किनकि छाला चिसो भएको बखत रक्तप्रवाह केही कम हुन् गइ गलत रिपोर्ट निस्किन सक्दछ। आइतबार, वैशाख १९, २०७८
डाक्टरको अक्षर किन बिग्रिँदै जान्छ? धेरैको मनमा पौडी खेलिरहने प्रश्नहरु हुन्,  के राम्रो अक्षर हुनेहरु डाक्टर बनेकै हुँदैनन्? के नराम्रो अक्षर हुनु डाक्टर बन्ने क्राइटेरियामध्ये नै हो र? के डाक्टर बन्दैमा वा डाक्टरी गर्दैमा अक्षर बिग्रिनु पर्ने नै हो र? आइतबार, फागुन ९, २०७७
आशा र आस्था सहितको एक त्यस्तो अस्पताल अस्पताल जानुपर्यो कि चिनेको डाक्टर, आफन्त नर्स वा नाता पर्ने  स्टाफको  फोन थिच्न सुरु हुन्छ। पहुँच हुनेलाई मात्रै सजिलो हुनुपर्ने हो र अस्पतालमा? भनसुनको क्षेत्र हुनुपर्ने हो र स्वास्थ्योपचार? आइतबार, कात्तिक १६, २०७७
पहिलो महिला डिन : फिर्लान् त आइओएमका दिन? आशा छ, उहाँकै पालामा नेपालकै चिकित्सा क्षेत्रको पिलर र नेपालीको ठूलो हिलरका रुपमा रहेको यस संस्थाप्रति कसैले किलर सोच राख्ने दुस्साहस नगरोस् र आइओएमको नाम मात्रै सुन्दा पनि एक छुट्टै आदरभाव र तरंग सिर्जना हुन सकोस्, पहिलेपहिलेको जस्तै। बिहीबार, असार ४, २०७७
कोभिड र बिरामीको भीड हो, कोभिडको आचरण आफैंमा विचित्रको छ। शारीरिक रुपमा छुट्टिएर बस्नुपर्ने तर भावनात्मक रुपमा एक हुनुपर्ने, बस्दा एक्ला-एक्लै बस्नुपर्ने तर काममा सामूहिक प्रयास हुनुपर्ने, हात मिलाउन नहुने तर सबै मिलेर हातेमालो गर्नुपर्ने, मास्कले मुख छोप्नुपर्ने तर आवाज झनै मुखरित गर्नुपर्ने, रोग सर्ला भनी डराउनु पर्ने तर मन दरिलो पार्नुपर्ने। सोमबार, जेठ १९, २०७७
स्वास्थ्यका निकाय: बलियो हुनुपर्छ, जनता छुनुपर्छ निम्न पाँच बुँदामा अहिलेदेखि नै सजग र सतर्क रहनुपर्छ। पहिलो, कानुनी मेरुदण्ड फितलो नबनोस् किनकि कानुन बलियो भएपछि मात्रै त्यसमा  जोडिएर आउने अन्य पक्षहरु पनि बलिया हुन पुग्छन् अर्थात् 'फ्लेसिङ अफ द बोन' प्रक्रिया दरिलो हुन्छ। बुधबार, जेठ ७, २०७७
पोस्ट कोभिड स्वास्थ्य युग : एजेन्ट होइन, एजेन्डा बोकौं नेपालको स्वास्थ्य मानचित्र र नेपाली नीति निर्माताको मानसपटललाई राम्रै नियालेको कोरोना भाइरसले केही ठूलाठूला प्रश्न पनि तेर्स्याइदिएको छ, उत्तर खोज्नै पर्नेगरी र कदम चाल्नै पर्नेगरी। बुधबार, वैशाख २४, २०७७
कोरोना भाइरसले कसरी गराउँछ मृत्यु? मष्तिष्कदेखि खुट्टासम्म गराउने हानीको विस्तृत अध्ययन बिहीबार, वैशाख ११, २०७७
कोभिड-१९ परीक्षणका १९ जन-जिज्ञासा कोभिड-१९ सम्बन्धी तथ्य, तथ्यांक र तर्क दिनदिनै फरक परिरहेका छन्। 'ब्रान्ड न्यू' भाइरसले गराएको 'ब्रान्ड न्यू' रोग भएकाले नयाँनयाँ तथ्य खुल्दै जानु र तथ्यांक अदल-बदल भइरहनु अचम्म मानिरहनुपर्ने विषय पनि भएन।  मंगलबार, वैशाख २, २०७७
डाक्टर स्वदेश फर्काउने पाँच सूत्र बुधबार, माघ २९, २०७६
स्वास्थ्य बिमा बलियो बनाउने पाँच पिलर हेर्दा जति चिटिक्क परेको भएपनि जग र पिलर बलियो नहुँदासम्म घर भित्रदेखि नै दरिलो हुन सक्दैन, उसैगरी स्वास्थ्य बिमा पनि राजनैतिक प्रतिवद्धताको जग दरिलो भएन र यसका पिलरहरु बलिया भएनन् भने यो कुनै पनि समयमा ढल्न बेर लाग्दैन। शुक्रबार, कात्तिक २९, २०७६
मेडिकल काउन्सिल एडिक्सन मूक ‘मनी’, ‘माइन्ड’ र ‘मसल्स’को आडमा चुनाव जित्ने, जितेपछि तिनै प्रायोजक र शक्ति समूहका लागि अनुचित कार्य गरिदिने, त्यसबाट थप पैसा र ‘पावर’ सञ्चय गर्ने अनि त्यही कालो धन र पावरलाई चुनावमा लगाउने दुश्चक्र सिर्जना गरी काउन्सिलमा बसिरहने खेला जस्तो पनि देखिन्छ। मंगलबार, साउन ३१, २०७४
कविता : डाक्टरको यथार्थ हेर्न नभ्याए पनि टिभि किन्ने, बस्न नभ्याए पनि घर बनाउने पैसा पनि कमाउँछ गाडीमा गुड्छ, विदेशतिर उड्छ बिहीबार, फागुन २०, २०७२
व्यंग्यः म डा. कि भेडा? ‘म डा कि भेडा ?’ अनि उसको पुच्छरमा एउटा नम्बर प्लेट थियो, ‘भे. अ. डा. अन टेष्ट।’ म निकै अचम्ममा परें। के रहेछ कुरो भनेर ममा खुलदुली जाग्यो। केही त बुझ्नैपर्यो भन्ने लाग्यो। बुधबार, फागुन १२, २०७२
ताजा समाचार सबै
निजी अस्पतालको उपचार शुल्कमा नागरिकको गुनासो,  शुल्क सम्बन्धी मापदण्ड बनाउन सरकारकै आनाकानी
निजी अस्पतालको उपचार शुल्कमा नागरिकको गुनासो,  शुल्क सम्बन्धी मापदण्ड बनाउन सरकारकै आनाकानी ४ घण्टा अगाडि
अध्यादेशबाट पदमुक्त ८ विश्वविद्यालयका लागि उपकुलपतिको दरखास्त आह्वान, स्वास्थ्यका विश्वविद्यालय र प्रतिष्ठानमा अझै अनिश्चित
अध्यादेशबाट पदमुक्त ८ विश्वविद्यालयका लागि उपकुलपतिको दरखास्त आह्वान, स्वास्थ्यका विश्वविद्यालय र प्रतिष्ठानमा अझै अनिश्चित ५ घण्टा अगाडि
अध्यादेशबाट रिक्त स्थानमा संस्थाकै वरिष्ठ चिकित्सकले पाए निमित्तको जिम्मेवारी
अध्यादेशबाट रिक्त स्थानमा संस्थाकै वरिष्ठ चिकित्सकले पाए निमित्तको जिम्मेवारी ६ घण्टा अगाडि
डा. अमात्यलाई प्रश्न– धेरै हेडफोन वा इयरफोनको प्रयोगले कानमा असर गर्छ ?
डा. अमात्यलाई प्रश्न– धेरै हेडफोन वा इयरफोनको प्रयोगले कानमा असर गर्छ ? ९ घण्टा अगाडि
मिर्गौला रोगबाट पीडित जिल्ला अस्पताल सुनसरीका मेसु डा. अमरेश कुमार कुशवाहाका लागि सहयोग अपिल
मिर्गौला रोगबाट पीडित जिल्ला अस्पताल सुनसरीका मेसु डा. अमरेश कुमार कुशवाहाका लागि सहयोग अपिल २२ घण्टा अगाडि
अस्पताल विकास समितिका पदाधिकारी हटाउने तयारी, ५ सयभन्दा बढी नियुक्ति खारेज हुने
अस्पताल विकास समितिका पदाधिकारी हटाउने तयारी, ५ सयभन्दा बढी नियुक्ति खारेज हुने २२ घण्टा अगाडि
डा. सतिश देवलाई नेपाल मेडिकल काउन्सिलको रजिष्ट्रारबाट हटाउने सरकारको निर्णय
डा. सतिश देवलाई नेपाल मेडिकल काउन्सिलको रजिष्ट्रारबाट हटाउने सरकारको निर्णय २३ घण्टा अगाडि
विदेशी नागरिकता लिएका चिकित्सकको दर्ता खारेजीप्रति एनडीए यूकेको विरोध
विदेशी नागरिकता लिएका चिकित्सकको दर्ता खारेजीप्रति एनडीए यूकेको विरोध बिहीबार, वैशाख २४, २०८३
नेतृत्वविहीन स्वास्थ्य संस्थामा निमित्त नियुक्तिको तयारी, वरिष्ठता र निर्विवाद छवि मुख्य आधार
नेतृत्वविहीन स्वास्थ्य संस्थामा निमित्त नियुक्तिको तयारी, वरिष्ठता र निर्विवाद छवि मुख्य आधार बिहीबार, वैशाख २४, २०८३
एनआरएन चिकित्सकको दर्ता खारेज गर्ने काउन्सिलको निर्णयप्रति अमेरिका–नेपाल मेडिकल फाउन्डेशनको आपत्ति
एनआरएन चिकित्सकको दर्ता खारेज गर्ने काउन्सिलको निर्णयप्रति अमेरिका–नेपाल मेडिकल फाउन्डेशनको आपत्ति बिहीबार, वैशाख २४, २०८३
सबै हेर्नुहोस
ट्रेण्डिङ
स्वास्थ्य मन्त्री निशा मेहताको जोडबलमा स्वास्थ्यमा ९७७ स्थायी दरबन्दी थप्ने प्रस्ताव अर्थ मन्त्रालयबाट स्वीकृतबिहीबार, वैशाख २४, २०८३
अध्यादेशबाट हटाइयो स्वास्थ्य क्षेत्रका दर्जनौं नियुक्ति, को–को परे ? शनिबार, वैशाख १९, २०८३
स्वास्थ्य क्षेत्रका नियुक्ति खारेज हुँदा `जोगिए´ मेडिकल काउन्सिलका रजिस्ट्रार आइतबार, वैशाख २०, २०८३
अस्पताल विकास समितिका पदाधिकारी हटाउने तयारी, ५ सयभन्दा बढी नियुक्ति खारेज हुने २२ घण्टा अगाडि
भरतपुर अस्पतालका अध्यक्ष डा. ढुण्डिराज पौडेलले दिए राजीनामा, भत्ता समेत फिर्ता शुक्रबार, वैशाख १८, २०८३
एनएमएमा डा. बद्री प्यानलको बर्चस्व: दुई उपाध्यक्ष र तीन सदस्यबाहेक सबै पदमा जित हासिल मंगलबार, वैशाख २२, २०८३
सबै हेर्नुहोस
अन्तर्वार्ता सबै
डा. अमात्यलाई प्रश्न– धेरै हेडफोन वा इयरफोनको प्रयोगले कानमा असर गर्छ ? स्वास्थ्यखबर
स्वास्थ्य बीमालाई दिगो बनाउन संरचनात्मक सुधार अनिवार्य छ : डा कृष्ण प्रसाद पौडेल (अन्तर्वार्ता) रिता लम्साल
'नीतिगत सुधार भए पाँच वर्षमै औषधिमा आत्मनिर्भर बन्न सकिन्छ' स्वास्थ्यखबर
सरकारले आयुर्वेद क्षेत्रलाई प्रोत्साहन गर्ने नीति ल्याउनुपर्छ: सुमनप्रसाद पाण्डे स्वास्थ्यखबर
औषधि ऐन संशोधन गरी यन्त्र-उपकरणलाई पनि नियमनको दायरामा ल्याउनुपर्छ : भक्त हमाल स्वास्थ्यखबर
सरकारले सहयोग गरे नेपाली औषधिले बजारको ८० प्रतिशत हिस्सा ओगट्छ: सन्तोष बराल स्वास्थ्यखबर
स्वदेशी औषधि उद्योगलाई राज्यले प्राथमिक सुरक्षा र प्रोत्साहन दिनुपर्छ: प्रज्वलजंग पाण्डे स्वास्थ्यखबर
संसारका कुनै पनि देशको विकास उद्योगबिना सम्भव छैन: महेश प्रधान स्वास्थ्यखबर
सबै हेर्नुहोस
विचार/विश्लेषण
नेपालको स्वास्थ्य बीमा प्रणाली:  दीगोपनका लागि चरणबद्ध सुधारको मार्गचित्र
नेपालको स्वास्थ्य बीमा प्रणाली:  दीगोपनका लागि चरणबद्ध सुधारको मार्गचित्र बुधबार, वैशाख २३, २०८३
विशबोन डे के हो र यो कसरी मनाइन्छ?
विशबोन डे के हो र यो कसरी मनाइन्छ? बुधबार, वैशाख २३, २०८३
राष्ट्रिय पोषण लेखाजोखा अभियान २०८३ : अनिवार्य सहभागीताका लागि आह्वान
राष्ट्रिय पोषण लेखाजोखा अभियान २०८३ : अनिवार्य सहभागीताका लागि आह्वान बुधबार, वैशाख २३, २०८३
मानसिक स्वास्थ्य समस्या: के हो र के होइन?
मानसिक स्वास्थ्य समस्या: के हो र के होइन? बुधबार, वैशाख २३, २०८३
एक मिडवाइफको स्वास्थ्यमन्त्रीलाई खुल्ला पत्र
एक मिडवाइफको स्वास्थ्यमन्त्रीलाई खुल्ला पत्र मंगलबार, वैशाख २२, २०८३
स्वास्थ्य मन्त्रालयको नेतृत्व, नर्सिङ पेसाको उपेक्षा र सुधारको अपरिहार्यता
स्वास्थ्य मन्त्रालयको नेतृत्व, नर्सिङ पेसाको उपेक्षा र सुधारको अपरिहार्यता सोमबार, वैशाख २१, २०८३
नेपालको उत्कृष्ट गर्भपतन कानुन: अधिकारको दस्तावेज मात्र कि सेवा सुनिश्चिताको प्रयास ?
नेपालको उत्कृष्ट गर्भपतन कानुन: अधिकारको दस्तावेज मात्र कि सेवा सुनिश्चिताको प्रयास ? सोमबार, वैशाख २१, २०८३
मान्छेको पहिलो प्राथमिकता समयसँगै किन बदलिन्छ ?
मान्छेको पहिलो प्राथमिकता समयसँगै किन बदलिन्छ ? शुक्रबार, वैशाख १८, २०८३
सबै हेर्नुहोस
ब्लग सबै
रोबोट जस्तो सुशासन, हामी मानव कहाँ? डा शम्भु खनाल
हामी अझै स्वास्थ्यका संरचना गन्ने हो, कि जीवन बचाउने प्रणाली बनाउने? स्वास्थ्यखबर
पिडाबाट जन्मिएका शिव आफैंले आर्जेको शक्ति डा. अखण्ड उपाध्याय
भोक र कर्तव्यबीचको संघर्ष डा. अखण्ड उपाध्याय
सरकारलाई खुला पत्र : मैले कोसँग सट्टा विदा लिने, करार जागिर नि:सर्त खारेज गरियोस् ! डा. नितेश कुमार राय
करिब एक घन्टाको फोन कलले नयाँ जीवन प्राप्त गरेको त्यो शिशु... गंगाराम खनाल
स्वास्थ्य मन्त्रीलाई एक स्वास्थ्यकर्मीको खुलापत्र : यी १० बुँदालाई मनन गरिदिनुहोस् सन्जिव कार्की, स्वास्थ्यकर्मी
एआईबाट निर्मित तस्विर
एक स्वास्थ्यकर्मीको कथा : भाग - १ विनोद खनाल
सबै हेर्नुहोस