दूध र दूधजन्य उत्पादन क्याल्सियमका प्रमुख स्रोत हुन्। क्याल्सियमले शरीरको मांसपेशी बलियो बनाउनुका साथै हड्डीलाई पनि दरिलो राख्छ। पोषणविद् डा. अतुल उपाध्यायका अनुसार तिल, टुसा पलाएको भटमास, साल्मन माछा, काँक्रो, बन्दाकोभी र बदाम जस्ता खानेकुराले शरीरका लागि आवश्यक क्याल्सियम प्रदान गरिरहेका हुन्छन्।
क्याल्सियमले हड्डी र दाँतलाई बलियो बनाउनुका साथै मुटु, मांसपेशी र स्नायु प्रणालीलाई स्वस्थ राख्न मद्दत गर्दछ।
क्याल्सियम पाइने मुख्य खानेकुराहरू:
दूधजन्य पदार्थ: दूध, दही, पनिर र मख्खन क्याल्सियमका सबैभन्दा राम्रा स्रोत हुन्।
हरियो सागपात: ब्रोकाउली, पालुङ्गो, रायोको साग र बन्दाकोभीमा राम्रो मात्रामा क्याल्सियम हुन्छ।
गेडागुडी र दाल: चना, बोडी, भटमास र राज्मा जस्ता गेडागुडीबाट क्याल्सियम प्राप्त हुन्छ।
अन्न: कोदो र फापर जस्ता स्थानीय अन्नहरूमा पनि क्याल्सियमको मात्रा उच्च हुन्छ। (नोट: मूल पाठमा 'गहुँ' शीर्षक भित्र कोदो र फापर लेखिएकाले त्यसलाई 'अन्न' बनाइएको छ)
बदाम र बीउहरू: बदाम, तिल र आलसको बीउ क्याल्सियमका उत्कृष्ट वनस्पतिजन्य स्रोत हुन्।
माछा र मासु: हड्डीसहित खान मिल्ने साना माछा (जस्तै सिद्रा) मा क्याल्सियम प्रचुर मात्रामा हुन्छ।
ध्यान दिनुपर्ने महत्त्वपूर्ण कुरा:
क्याल्सियमलाई शरीरले राम्रोसँग सोस्नका लागि भिटामिन 'डी' को आवश्यकता पर्दछ। त्यसैले, दैनिक केही समय बिहानको घाममा बस्ने वा भिटामिन 'डी' युक्त खानेकुरा (जस्तै अण्डाको पहेलो भाग, च्याउ) खाने बानी बसाल्नुपर्छ।
