लन्डन - संयुक्त राज्य अमेरिका बिहीबार विश्व स्वास्थ्य संगठनबाट औपचारिक रूपमा अलग भएको छ। अमेरिकाले विश्व स्वास्थ्य संगठनलाई कोरोना महामारी व्यवस्थापनमा असफल भएको र आवश्यक सुधार नल्याएको आरोप लगाउँदै सदस्यता छोड्ने निर्णय घोषणा गरेको छ।
अमेरिकाका राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले २०२५ जनवरीको पहिलो दिन एक कार्यकारी आदेशमार्फत विश्व स्वास्थ्य संगठनबाट अलग हुने निर्णयको सूचना संयुक्त राष्ट्र संघलाई दिइसकेका थिए। अमेरिकी कानूनअनुसार सदस्यता अन्त्य गर्न एक वर्षको सूचना अवधि पूरा गर्नुपर्छ, जुन अब पूरा भएको छ।
अमेरिकाले अब विश्व स्वास्थ्य संगठनलाई पर्याप्त रूपमा सहयोग नगर्ने र विश्वभर फैलिने रोगहरूको निगरानी र नियन्त्रणका लागि अन्य देशहरूसँग प्रत्यक्ष साझेदारी गर्ने नीति अघि बढाउने बताएको छ। साथै, अमेरिकाले पुन: सदस्यता लिने कुनै योजना नरहेको पनि स्पष्ट पारेको छ।
यस निर्णयले विश्व स्वास्थ्य क्षेत्रमा ठूलो प्रभाव पार्ने अनुमान गरिएको छ। विश्व स्वास्थ्य संगठनले दशकौँदेखि विश्वभर नै रोगको अवस्था बुझ्ने, महामारीको तयारी गर्ने, खोप कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने र स्वास्थ्य आपतकालीन अवस्थामा तत्काल प्रतिक्रिया दिने कामलाई समन्वय गर्दै आएको थियो। यी सबै कार्यक्रमका लागि अमेरिका सबैभन्दा ठूलो आर्थिक सहयोगकर्ता रहँदै आएको थियो।
विशेषज्ञहरूले भनेका छन् कि यस कदमले विश्वभरकै स्वास्थ्य प्रणाली कमजोर बन्न, महामारी र रोग पहिचान तथा रोकथाममा चुनौतीहरू बढ्न र अन्तर्राष्ट्रिय सहयोगमा अवरोध उत्पन्न हुन सक्छ।
विश्व स्वास्थ्य संगठनबाट सदस्यता छाडे पनि अमेरिकी सरकारले संगठनलाई तिर्न बाँकी करिब २६० मिलियन डलर शुल्क अझै नतिरेको विभिन्न रिपोर्टहरूले जनाएका छन्। यसले कानुनी विवाद उत्पन्न हुन सक्ने सम्भावना पनि बढाएको छ।
