रुघाखोकी सामान्य तर निकै कष्टकर समस्या हो। मौसम परिवर्तन, चिसो हावा, भाइरस संक्रमण वा शरीरको प्रतिरोधात्मक क्षमता कमजोर हुँदा रुघाखोकी लाग्ने सम्भावना बढ्छ। यस अवस्थामा नाक बन्द हुनु, घाँटी दुख्नु, खोकी लाग्नु, टाउको भारी हुनु, ज्वरो आउनु जस्ता लक्षण देखिन्छन्। यस्ता लक्षणले दैनिक कामकाजमा असर पार्छ। धेरैजसो अवस्थामा रुघाखोकी आफैँ निको हुन्छ, तर घरेलु उपाय अपनाउँदा छिटो आराम मिल्छ। त्यसमध्ये अदुवासहितको तातो पानी पिउनु एक प्रभावकारी र सुरक्षित उपाय मानिन्छ।
अदुवा हाम्रो भान्सामा सजिलै पाइने मसला हो, तर यो केवल स्वादका लागि मात्र नभई औषधीय गुणले भरिपूर्ण प्राकृतिक जडीबुटी पनि हो। अदुवामा एन्टिभाइरल, एन्टिब्याक्टेरियल र एन्टिइन्फ्लेमेटरी गुण पाइन्छन्। यी गुणहरूले शरीरभित्रको संक्रमण कम गर्न र सुजन घटाउन मद्दत गर्छन्। जब हामी रुघाखोकीबाट पीडित हुन्छौँ, घाँटीमा जलन र सुजन हुन्छ। यस्तो अवस्थामा अदुवाले घाँटीलाई शान्त पार्न र दुखाइ कम गर्न सहयोग पुर्याउँछ।
तातो पानी आफैँमा पनि स्वास्थ्यका लागि फाइदाजनक हुन्छ। रुघाखोकी भएको बेला तातो पानी पिउँदा नाक र घाँटीमा जमेको कफ पग्लिन मद्दत गर्छ। यसले श्वासप्रश्वास सहज बनाउँछ। तातो पानीले शरीरलाई हाइड्रेट राख्छ र विषाक्त पदार्थ बाहिर निकाल्न मद्दत गर्छ। जब अदुवा तातो पानीमा मिसाइन्छ, यसको प्रभाव अझ बढी शक्तिशाली हुन्छ।
अदुवासहितको तातो पानी बनाउन धेरै सजिलो छ। एक गिलास पानी उमालेर त्यसमा सानो टुक्रा कुटेको अदुवा हाल्नुहोस्। केही मिनेट उमालेर छानेर तात्तातो अवस्थामा पिउन सकिन्छ। स्वादका लागि थोरै मह वा कागती पनि मिसाउन सकिन्छ। महले घाँटीलाई थप आराम दिन्छ भने कागतीमा भएको भिटामिन 'सी' ले प्रतिरक्षा प्रणाली बलियो बनाउन सहयोग गर्छ।
रुघाखोकीको समयमा शरीर कमजोर महसुस हुन्छ। अदुवाले शरीरलाई तातोपन प्रदान गर्छ, जसले चिसोको प्रभाव घटाउन मद्दत गर्छ। यसले रगतको सञ्चार राम्रो बनाउँछ र शरीरलाई ऊर्जा दिन्छ। त्यसैले बिहान खाली पेट वा दिनमा दुई–तीन पटक अदुवासहितको तातो पानी पिउनु उपयोगी हुन्छ।
घाँटी दुखेको अवस्थामा अदुवाको रसले विशेष राहत दिन्छ। अदुवामा रहेको 'जिन्जर्रोल' नामक तत्वले सुजन कम गर्छ। खोकी लागेको बेला पनि यसले कफ बाहिर निकाल्न मद्दत गर्छ। विशेषगरी सुक्खा खोकीमा अदुवा र महको संयोजन निकै लाभदायक मानिन्छ।
अदुवाको अर्को फाइदा भनेको यसले पाचन प्रणालीलाई पनि सन्तुलित राख्छ। रुघाखोकीको समयमा धेरैलाई भोक कम लाग्ने समस्या हुन्छ। अदुवाले पाचन सुधार गर्छ र भोक बढाउन मद्दत गर्छ। यसले पेट फुल्ने वा वाकवाकी लाग्ने समस्या पनि कम गर्छ।
तर कुनै पनि चिज अत्यधिक मात्रामा सेवन गर्नु राम्रो हुँदैन। अदुवा धेरै मात्रामा खाँदा पेट पोल्ने वा एसिडिटी बढ्ने सम्भावना हुन्छ। त्यसैले मध्यम मात्रामा सेवन गर्नु उचित हुन्छ। यदि कसैलाई गम्भीर स्वास्थ्य समस्या छ वा एलर्जी छ भने चिकित्सकको सल्लाह लिनु आवश्यक हुन्छ।
बालबालिका र वृद्धवृद्धाका लागि पनि अदुवासहितको तातो पानी उपयोगी हुन सक्छ, तर मात्रा कम राख्नुपर्छ। धेरै साना शिशुहरूलाई भने सिधै अदुवा दिनु उपयुक्त हुँदैन।
रुघाखोकीबाट बच्नका लागि पनि अदुवासहितको तातो पानी नियमित पिउन सकिन्छ। यसले शरीरको प्रतिरोधात्मक क्षमता बढाउँछ र संक्रमणसँग लड्ने शक्ति दिन्छ। साथै, सफा पानी पिउने, हात धुने, पर्याप्त आराम गर्ने र पौष्टिक आहार खाने बानी अपनाउनु पनि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण छ।
निष्कर्षमा, अदुवासहितको तातो पानी रुघाखोकीको समयमा अत्यन्तै लाभदायक प्राकृतिक उपचार हो। यो सजिलै उपलब्ध, सस्तो र सुरक्षित उपाय हो। नियमित रूपमा सही मात्रामा सेवन गर्दा यसले घाँटीको दुखाइ कम गर्ने, कफ पग्लाउने, प्रतिरक्षा प्रणाली बलियो बनाउने र शरीरलाई तातोपन दिने जस्ता धेरै फाइदा प्रदान गर्छ। त्यसैले रुघाखोकी लागेको बेला औषधिसँगै घरेलु उपचारको रूपमा अदुवासहितको तातो पानी पिउनु बुद्धिमानीपूर्ण कदम हुन सक्छ।
